Mpsckeeda लोगो Mpsckeedaऑनलाइन टेस्ट

चालू घडामोडी – 11 नोव्हेंबर 2026

11 नोव्हेंबर 2026

केंद्रीय मंत्रिमंडळ निर्णय

स्टँड-अप इंडिया योजना 31 मार्च 2031 पर्यंत

  • महिला, SC व ST उद्योजकांच्या नवीन (ग्रीनफिल्ड) उद्योगांसाठी योजना 5 वर्षे वाढवली; ₹4,111 कोटी पत हमी निधी; 2.5 लाख नवीन लाभार्थ्यांचे लक्ष्य.
  • कर्ज मर्यादा — ₹10 लाखांपेक्षा जास्त ते ₹1 कोटी पर्यंत; योजना सुरुवात — 5 एप्रिल 2016.

CGFMU — मुद्रा कर्जांसाठी पत हमी 2031 पर्यंत

  • Credit Guarantee Fund for Micro Units — 31 मार्च 2031 पर्यंत; कोष ₹5,000 कोटी; पुढील 5 वर्षांत ≈₹12.6 लाख कोटी मुद्रा कर्जांना आधार.
  • हमी — NCGTC (National Credit Guarantee Trustee Company) मार्फत; वार्षिक हमी शुल्क 0.75% पर्यंत कमी.

रब्बी 2026-27 साठी P&K खतांचे NBS दर

  • कालावधी 1 ऑक्टो. 2026 ते 31 मार्च 2027; अंदाजित खर्च ₹62,370.02 कोटी (मागील हंगामापेक्षा ₹24,417.73 कोटी जास्त).
  • पोषणमूल्य आधारित अनुदान (NBS) — 1 एप्रिल 2010 पासून; DAP सह 28 श्रेणीची खते अनुदानित दराने.

‘युगे युगीन भारत’ संग्रहालय — ₹3,230 कोटी

  • CCEA ची मंजुरी; नॉर्थ व साउथ ब्लॉक इमारतींचा पुनर्वापर — 1,78,509 चौ. मी.; अंमलबजावणी 2026-27 ते 2030-31.
  • पहिली दालन संकल्पना — ‘अलंकरण’ (Adornment) — 2027 च्या उत्तरार्धात नॉर्थ ब्लॉकमध्ये.

नोएडा मेट्रो ‘ॲक्वा लाइन’ विस्तार — 8.449 किमी

  • नोएडा सेक्टर-51 ते ग्रेटर नोएडा सेक्टर-04; 5 उन्नत स्थानके; नंतर नोएडा–ग्रेटर नोएडा मेट्रो जाळे 71.878 किमी.

राष्ट्रीय घडामोडी

लिथियम-आयन बॅटरी ‘ब्लॅक मास’ निर्यातीवर बंदी

  • DGFT — निर्यात धोरण ‘मुक्त’ वरून ‘प्रतिबंधित’ (तात्काळ); ITC(HS) 85491400.
  • ब्लॅक मास — जुन्या बॅटऱ्या चिरडून मिळणारी पूड; त्यातून लिथियम, कोबाल्ट, निकेल, मँगनीज मिळते; राष्ट्रीय क्रिटिकल मिनरल मिशनअंतर्गत ₹1,500 कोटींच्या पुनर्वापर प्रोत्साहन योजनेला पूरक.

4G सॅच्युरेशन प्रकल्प — 4G नसलेली गावे 11,372

  • 4G नसलेली गावे 2022: 45,180 → 2026: 11,372 (≈75% घट); BSNL ची 18,291 स्थळे कार्यान्वित; प्रकल्पाचे लक्ष्य 24,680 गावे.

मौलाना अबुल कलाम आझाद जयंती — राष्ट्रीय शिक्षण दिन

  • 11 नोव्हेंबर — स्वतंत्र भारताचे पहिले शिक्षणमंत्री मौलाना आझाद यांची जयंती; राष्ट्रीय शिक्षण दिन (2008 पासून); संविधान सदनाच्या सेंट्रल हॉलमध्ये लोकसभा अध्यक्ष ओम बिर्ला यांची आदरांजली.
  • भारतरत्न — 1992 (मरणोत्तर); पुस्तक — ‘India Wins Freedom’.

जनजातीय गौरव पंधरवडा (1–15 नोव्हेंबर)

  • आदिवासी कार्य मंत्रालय — 300 हून अधिक प्रकल्प व 2 डिजिटल मंच; 15 नोव्हेंबर — जनजातीय गौरव दिवस (भगवान बिरसा मुंडा जयंती).
  • राष्ट्रीय आदिवासी साहित्य महोत्सव — नवी दिल्ली, 12–13 नोव्हें.

NCAHP — आरोग्य व्यावसायिकांच्या तात्पुरत्या नोंदणीचा मसुदा

  • National Commission for Allied and Healthcare Professions Act, 2021 अंतर्गत मसुदा नियम; नोंदणीनंतर PR UID क्रमांक; सूचना 4 डिसेंबर 2026 पर्यंत.

CBN — ‘ऑपरेशन वज्र 3.0’, मऊ येथे मेफेड्रोन प्रयोगशाळा उद्ध्वस्त

  • केंद्रीय अमली पदार्थ ब्युरो (CBN) — वित्त मंत्रालय अंतर्गत; ताजोपूर औद्योगिक क्षेत्र, मऊ (उ.प्र.) — 11.7 किलो मेफेड्रोन; 2026 मध्ये 6 प्रयोगशाळा, 130.2 किलो मेफेड्रोन जप्त.

तमिळनाड मर्कंटाइल बँकेचा 105 वा स्थापना दिन

  • उपराष्ट्रपती सी. पी. राधाकृष्णन — थूथुकुडी; बँकेची स्थापना 1921 — ‘नादर बँक लि.’; 632 शाखा (17 राज्ये, 4 केंद्रशासित प्रदेश).

भारत पर्व 2026 — एकता नगर

  • पर्यटन मंत्रालय; संकल्पना — ‘एक भारत श्रेष्ठ भारत’; थीम पॅव्हेलियनमध्ये 29 राज्ये/केंद्रशासित प्रदेश; ODOP उत्पादने.

आंतरराष्ट्रीय

पहिली BIMSTEC आरोग्यमंत्री बैठक — कोलंबो

  • कोलंबो (श्रीलंका), 11 नोव्हें.; संयुक्त मंत्रीस्तरीय निवेदन व सुधारित BIMSTEC सार्वजनिक आरोग्य कृती आराखडा (2026–2030) स्वीकार.
  • भारत जामनगर येथील ITRA (आयुर्वेद शिक्षण व संशोधन संस्था) मध्ये BIMSTEC पारंपरिक औषधोपचार उत्कृष्टता केंद्र उभारणार.

संरक्षण

‘सी व्हिजिल-26’ — 5 वी किनारी संरक्षण कवायत

  • 11 ते 19 नोव्हें. — संपूर्ण किनारपट्टी व EEZ; प्रमुख समन्वयक — भारतीय नौदल.
  • संकल्पना — 2018, 26/11 मुंबई हल्ल्यानंतर; मोठ्या TROPEX सरावाची पूर्वतयारी.

IMNEX-26 — भारत–म्यानमार नौदल सराव (8 वी आवृत्ती)

  • विशाखापट्टणम, 10–14 नोव्हें.; आंतरकार्यक्षमता व व्यावसायिक देवाणघेवाण.

INS बेतवा — दुरुस्ती व ‘री-पॉवरिंग’ करार ₹498.58 कोटी

  • कोचीन शिपयार्ड लि. सोबत करार; INS बेतवा — ब्रह्मपुत्र श्रेणीची फ्रिगेट; वाफेवरील प्रणोदन बदलून डिझेल इंजिन प्रणाली; 50 हून अधिक MSMEs ना काम.

महाराष्ट्र

राज्याचे स्वतंत्र अणुऊर्जा धोरण — SMR वर भर

  • मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस: स्मॉल मॉड्युलर रिॲक्टर्स (SMR) केंद्रस्थानी ठेवून अणुऊर्जा धोरण तयार होत आहे (SMR — सुमारे 300 MW पर्यंत).
  • 20 मे 2026 च्या सामंजस्य करारांद्वारे 25,400 MW अणुऊर्जा व ≈₹6.5 लाख कोटी गुंतवणुकीचे लक्ष्य; महाजेनको सहभागी. राज्यातील अणुवीज केंद्र — तारापूर (पालघर).

दुष्काळ — चाऱ्याला प्रथमच शासकीय खरेदी दर

  • मुख्यमंत्री: सुक्या चाऱ्यासाठी ₹8/किलो, ओल्या चाऱ्यासाठी ₹12/किलो खरेदी दर; चाऱ्यापासून मुरघास (सायलेज); हायड्रोपोनिक्स चारा.
  • दुष्काळी गावांचे 100% जल-मॅपिंग पूर्ण; वैनगंगा–नळगंगा नदीजोड (≈450 किमी कालवा) — 70% संयुक्त मोजणी पूर्ण.

संदर्भ

Mpsckeeda दैनंदिन CA (PIB/अधिकृत स्रोतांवर आधारित; /workspace/current_affairs/build/data)

आजचा प्रश्नसंच